NAMAZIN FARZLARINDAN: NİYET
Niyet namazın şartlarındandır. Zira Resûlullâh Efendimiz (s.a.v.) “Niyetsiz hiçbir amel kâmil değildir (sevâbı yoktur).” buyurdular. Niyet kalbin bir ameli işlemeyi irâde ve kasd etmesi ve kişinin hangi namazı kılacağını kalbiyle bilmesidir. Kişiye hangi namazı kıldığı sorulsa hiç duraklamadan söyleyemezse namazı olmaz.
Niyette asıl olan kalbin amelidir. Bir kimse niyetinde kalbiyle öğle namazını kılmağa kasd edip de lisânından hata ile ikindi namazına diye çıksa öğle namazını kılmış olur.
Niyetle iftitâh tekbîri arasında namaza lâyık olmayan -yemek içmek gibi- bir amel işlenmemelidir.
Niyetin en fazîletli vakti iftitâh tekbîrine yakın olanıdır.
Beş vakit ve cuma namazı gibi farz-ı ayın, cenâze namazı gibi- farz-ı kifâye ve bayram namazı gibi vâcib namazlarda niyet ile hangisini kıldığını ta’yîn etmek lâzımdır. Terâvîh ve beş vaktin sünnetleri gibi sünnetlerde ve nâfile namazda ise mutlak olarak namaza niyet kâfîdir. Tilâvet secdesinde dahi niyet şarttır.
Niyeti ‘vaktin farz namazına’ diye yapmak câizdir. Ancak Cuma namazı böyle değildir. Onda “Cuma namazına” diye tayin şarttır ve Cumadan sonra zuhr-i âhir diye; farziyyeti sâkıt olmayan son öğle namazı niyeti ile dört rek’at namaz kılmak güzel olur.
Vitirde vitir namazına, bayramda bayram namazına niyet edilir. Cenâze namazında ise “Allâh için namaza, şu er yahut hatun meyyit için duâya” diye niyet edilir. Eğer ölünün er yahud hatun olduğunu bilmezse “İmâmın cenaze namazını kıldırdığı kişi için duâya” diye niyet eder.
Bozulmuş olan nâfilelerin kazasında ise “Bozduğum nâfilenin kazasına” diye niyet eder.